NoSpang.com

'Het spijt me' E-mailadres
dinsdag, 21 mei 2013 14:33

COLUMN - Sorry, Afro Surinamers, nazaten van slaven, het spijt me, mijn excuses, mea culpa, mi aksi pardon. “Mea Culpa”, zei een Hollandse vrouw een poos geleden toen zij haar rokende bolide een parkeergarage inreed en een paar tellen later alles in lichterlaaie stond. “Ik had beter moeten weten, ik heb een grote fout gemaakt, daarmee heb ik iedereen gedupeerd.” Zij kreeg een staande ovatie voor haar sorry toneelspel van auto bezitters wiens voertuigen in rook waren opgegaan en werd alom ...


geprezen. Zo wachten een hoop Surinamers al jarenlang op een sorry van Nederland, die  excuses maakt voor haar rol tijdens de slavernij. En nu 150 jaar na de afschaffing van de slavernij vindt Surinaams Collectief Broki, het welletjes geweest, zij eisen een excuses en vinden dat de net gekroonde koning hiervoor moet opdraaien. Schuilt er dan zo een immense  kracht in het simpele woordje ‘sorry’?

Ik begrijp het niet. Kunnen  duizenden Afro Surinamers na formele excuses van een koning beter slapen, voelen zij zich dan gehoord en begrepen? Zijn de voorouderen dan beter gestemd? Dringt een excuus zo diep door dat veranderingen herrijzen op sociaal, economisch, maatschappelijk gebied  bij de nazaten van slaven? Zijn er dan geen tienermoeders meer?  Hebben Surinaamse mannen dan minder buitenvrouwen, wordt er onder hen meer gehuwd? Krijgen de marrons  een betere maatschappelijke positie, krijgen zij dan wel de heldenstatus die zij verdienen? Worden de anisa’s dan anders gestrikt?

Het woord sorry, het houdt me al weken in de greep. Is het dan echt zo makkelijk? Zijn daarmee alle fouten vergeten en vergeven? In mijn optiek betekent een sorry niets meer dan, ik bedoelde het niet zo, ik kon er niets aan doen of mooier, jij hebt het verkeerd begrepen. Dit ligt ook het dichtst in de buurt van de oorsprong van de excuses. In de Griekse oudheid  was de  apologica juist het verweer in een meningsverschil of discussie, juist het omgekeerde van excuses.

Toen vroeg ik me af of er een Surinaamse benaming voor sorry is, die niet herleidbaar is van  Germaanse of Romaanse talen? Ik kwam met wat hulp niet verder dan ‘mi aksi pardon’. ‘Ik vraag om excuses’. Al doet deze vertaling  me dan weer direct denken aan een knielende slaaf, die zijn spijt naar zijn meester betuigt,vanwege te lage dagopbrengst en smeekt geen zweepslagen meer te krijgen.

Mi aksi pardon. Ik hoor het weinig in de alledaagse Surinaamse communicatie.  Is het aanbieden van excuses, al dan gemeend of niet, dan toch meer iets Europees? Zijn de excuus -eisende Surinamers inmiddels zo verwesterd dat zij echt denken dat het ontvangen van excuses de lucht zal klaren? Zijn zij nu ook verzot op excuses  als Nederlanders, die met het gemak van een sorry- verdedigingswapen, honderden salvo’s per minuut de lucht in schieten?

Ik heb Bouterse het eens horen zeggen in een toespraak in 2007. “Ik bied mijn verontschuldigingen aan, aan alle nabestaanden”, zei hij.  Ik nam aan dat hij de nabestaanden bedoelde van de december moorden, maar hij noemde het niet. Ook hoorde ik niets over zijn verantwoordelijkheid, schuld en leed. Het bleef bij die ene zin, “ik bied mijn verontschuldigingen aan” en wijdde niet verder uit.

Over een ding moeten we het eens zijn, Nederlanders begrijpen hoe een goed gemeend excuus is opgebouwd.  Bij  het maken van excuses worden alle fouten benoemd die zijn begaan, wordt verantwoordelijkheid genomen voor deze fouten, wordt er iets gezegd over het onderliggend moraal en ontstane leed en wordt verbetering beloofd.

Sorry, beste Surinamers, landgenoten, afro Surinamers, nazaten van de slaven,  die al jaren wachten op een slecht excuus, of een goed excuus die aan alle voorwaarden voldoet.  E en Nederlands excuus over de slavernij, is diep van binnen nog steeds een verweer zoals die in de Griekse oudheid voorkwam. En bovendien, zoals ik veel Surinamers hoor zeggen over de decembermoorden;
“a san psa, het is gebeurd.”

Maar, mijn excuses als ik iemand met deze column hebt gekwetst. Het spijt me, mijn excuses, mijn verontschuldigingen, Mea Culpa, mi aksi pardon.
Sergio Bunsee


 


We hebben 440 gasten online

Polls